Hozirgi davrda korrupsiya har qanday davlatning barqaror rivojlanishiga jiddiy to‘sqinlik qiluvchi eng xavfli illatlardan biri hisoblanadi. Ayniqsa, sud-huquq tizimida korrupsiyaning mavjudligi adolat tamoyillarining buzilishiga, fuqarolarning davlatga bo‘lgan ishonchining pasayishiga olib keladi. Shu sababli sud organlarining korrupsiyaga mutlaqo qarshi bo‘lishi — huquqiy davlat qurishning eng muhim shartlaridan biridir.
2026 yilga kelib korrupsiyaga qarshi kurash yangi bosqichga ko‘tarilib, ayrim hollarda “favqulodda holat” darajasida choralar ko‘rish zarurati yuzaga kelmoqda. Ushbu maqolada sudlarning korrupsiyaga qarshi roli hamda favqulodda choralar mohiyati tahlil qilinadi.
“Favqulodda holat” tushunchasi odatda tabiiy ofatlar yoki xavfsizlik tahdidlari bilan bog‘liq bo‘lsa-da, zamonaviy yondashuvda korrupsiya ham milliy xavfsizlikka tahdid sifatida baholanmoqda.
2026 yilda korrupsiyaga qarshi favqulodda choralar quyidagilarni o‘z ichiga olishi mumkin:
- Qattiqlashtirilgan javobgarlik — korrupsion jinoyatlar uchun jazolarni kuchaytirish;
- Maxsus sud tartiblari — korrupsiya ishlarini tezkor ko‘rib chiqish;
- To‘liq raqamlashtirish — inson omilini kamaytirish orqali korrupsiyani oldini olish;
- Mol-mulkni deklaratsiya qilish tizimi — mansabdor shaxslarning daromadlarini oshkora qilish;
- Jamoatchiliknazoratini kuchaytirish.
Sudlarning korrupsiyaga mutlaqo qarshi bo‘lishi — huquqiy davlat va adolatli jamiyat barpo etishning eng muhim kafolatidir. 2026 yilda korrupsiyaga qarshi kurashni favqulodda darajaga olib chiqish esa bu illatni tubdan kamaytirishga xizmat qiladi.
Shu bois:
- sud tizimining mustaqilligini ta’minlash,
- shaffoflikni oshirish,
- qat’iy jazolarni qo‘llash kabi choralar ustuvor ahamiyat kasb etadi.
Korrupsiyaga qarshi kurash — bu faqat davlat organlarining vazifasi emas, balki har bir fuqaroning burchidir. Faqat umumiy sa’y-harakatlar orqali adolatli va korrupsiyadan xoli jamiyat qurish mumkin.
Termiz tumanlararo
ma’muriy sudi sudya yordmchisi
M.Jumayev
