{"id":22264,"date":"2026-10-22T17:52:36","date_gmt":"2026-10-22T14:52:36","guid":{"rendered":"https:\/\/nor.uz\/?p=22264"},"modified":"2026-10-22T17:59:10","modified_gmt":"2026-10-22T14:59:10","slug":"ozbekiston-respublikasining-bola-huquqlari-boyicha-vakil-bolalar-ombudsmani-togrisida-gi-qonuni-haqida-bola-insoniyatning-eng-nozik-eng-be","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nor.uz\/?p=22264","title":{"rendered":"O\u2018zbekiston Respublikasining \u00abBola huquqlari bo\u2018yicha vakil (Bolalar ombudsmani) to\u2018g\u2018risida\u00bb gi Qonuni haqida"},"content":{"rendered":"<p>Bola \u2014 insoniyatning eng nozik, eng beg\u2018ubor va eng muhim boyligidir. Uning taqdiri jamiyatning ertangi kunini belgilaydi. Shu bois har qanday huquqiy demokratik davlatda bolalar huquqlarini himoya qilish ustuvor vazifa sifatida qaraladi. Chunki bola faqatgina oila quvonchi emas, balki millat kelajagi, jamiyat taraqqiyotining asosiy tayanchidir.<\/p>\n<p>O\u2018zbekiston Respublikasining 2024 yil 29 fevraldagi O\u2018RQ-917-sonli Qonuni bolalarning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishning huquqiy asoslarini belgilaydi. Mazkur Qonunga muvofiq, Bolalar ombudsmani davlat organlari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar, tashkilotlar va mansabdor shaxslar tomonidan bola huquqlariga oid qonunchilikka rioya etilishi ustidan parlament nazoratini amalga oshiradi.<\/p>\n<p>Qonunning asosiy maqsadi \u2014 bolalarning buzilgan huquqlarini tiklash, ularga nisbatan tazyiq, zo\u2018ravonlik va shafqatsiz muomalaning oldini olish, shuningdek yetim va ota-ona qaramog\u2018idan mahrum bo\u2018lgan bolalarning manfaatlarini himoya qilishdan iborat.<\/p>\n<p>Bolalar ombudsmani bolalarning huquqlari buzilishiga oid murojaatlarni ko\u2018rib chiqish, tegishli tashkilotlardan ma\u2019lumotlar so\u2018rash, qonunbuzilishlarni bartaraf etish yuzasidan taqdimnomalar kiritish hamda bolalar manfaatlarini ko\u2018zlab sudga murojaat qilish huquqiga ega.<\/p>\n<p>Xulosa qilib aytganda, ushbu Qonun bola huquqlarini ishonchli himoya qilish, qonun ustuvorligini ta\u2019minlash va jamiyatda bolalarga nisbatan mas\u2019uliyatni yanada oshirishda muhim ahamiyatga ega. Har bir davlat organi va mansabdor shaxs bolaning huquqlari hamda qonuniy manfaatlarini himoya qilishga alohida e\u2019tibor qaratishi lozim. O\u2018zbekiston Respublikasida bolalar huquqlarini ta\u2019minlash masalasi davlat siyosatining markaziy yo\u2018nalishlaridan biri hisoblanadi.<\/p>\n<p>Mamlakatimizda har bir bolaning yashash, sog\u2018lom rivojlanish, ta\u2019lim olish, mehr va e\u2019tiborda ulg\u2018ayish huquqi Konstitutsiya darajasida kafolatlangan. Bu esa bolaga nafaqat huquqiy himoya, balki insoniy e\u2019tibor va g\u2018amxo\u2018rlikni ham ta\u2019minlaydi. Ayniqsa, yetim bolalar, ota-ona qaramog\u2018idan mahrum bo\u2018lgan yoki ijtimoiy himoyaga muhtoj farzandlarga alohida e\u2019tibor qaratilayotgani jamiyatimiz insonparvarlik tamoyillariga sodiq ekanining yaqqol ifodasidir. Davlat tomonidan yaratilayotgan sharoitlar, ijtimoiy dasturlar va qo\u2018llab-quvvatlash mexanizmlari bolalarning o\u2018z imkoniyatlarini to\u2018liq namoyon etishiga xizmat qilmoqda.<\/p>\n<p>Bolalarni zo\u2018ravonlik, kamsitish va har qanday ekspluatatsiyadan himoya qilish bugungi kunning dolzarb vazifalaridan biridir. Zero, bola qalbiga yetgan zarba \u2014 jamiyat kelajagiga yetgan zarbadir. Shu sababli ham bolalar bilan bog\u2018liq har qanday masalada ularning manfaatlari ustuvor hisoblanadi.<\/p>\n<p>Bu tamoyil nafaqat milliy qonunchiligimizda, balki xalqaro huquqiy hujjatlarda ham mustahkam o\u2018rin egallagan. Xususan, BMT tomonidan qabul qilingan Bolalar huquqlari to\u2018g\u2018risidagi konvensiya bolalar huquqlarini himoya qilishning universal mezonlarini belgilab bergan muhim hujjatdir. Ushbu Konvensiya bolalarning yashash, rivojlanish, ta\u2019lim olish, sog\u2018liqni saqlash, o\u2018z fikrini erkin bildirish va himoyalanish kabi asosiy huquqlarini kafolatlaydi. Eng muhimi, unda bolaning manfaatlari har qanday qaror va harakatda ustuvor bo\u2018lishi shartligi alohida ta\u2019kidlangan.<\/p>\n<p>O\u2018zbekiston mazkur Konvensiyaga qo\u2018shilgan holda uning qoidalarini milliy qonunchilikka izchil joriy etib kelmoqda. Bu esa amalda bolalarga nisbatan zo\u2018ravonlikning oldini olish, ularning huquqiy savodxonligini oshirish va jamiyatda bolaga nisbatan mas\u2019uliyat hissini kuchaytirish orqali namoyon bo\u2018lmoqda. Mahalla tizimi, ta\u2019lim muassasalari, sud organlari va fuqarolik jamiyati institutlari hamkorligida olib borilayotgan ishlar bu boradagi samaradorlikni yanada oshirmoqda.<\/p>\n<p>Sud tizimida amalga oshirilayotgan islohotlar ham bolalar huquqlarini himoya qilishda muhim ahamiyat kasb etadi. Sudyalarning malakasini oshirish, bolalar bilan ishlashda maxsus yondashuvlarni joriy etish, insonparvarlik va adolat tamoyillarini kuchaytirish orqali sud organlari bolalar taqdiriga befarq emasligini amalda namoyon etmoqda.<\/p>\n<p>Chunki adolat qaror topgan joyda bola ham o\u2018zini himoyalangan his etadi. Bolalar huquqlarini himoya qilish \u2014 bu faqat qonunlarga rioya qilish emas, balki insoniylikning oliy ifodasidir. Har bir ota-ona, har bir ustoz, har bir mansabdor shaxs va butun jamiyat bu mas\u2019uliyatni chuqur his qilishi zarur. Chunki baxtli bola \u2014 tinch jamiyat belgisi, himoyalangan bola \u2014 barqaror kelajak kafolatidir.<\/p>\n<p>Shunday ekan, har birimiz bolalarga mehr, e\u2019tibor va adolat bilan munosabatda bo\u2018lishimiz, ularning huquqlarini hurmat qilishimiz va himoya qilishimiz shart. Zero, bola kulgisi \u2014 hayot go\u2018zalligi, uning baxti esa jamiyat sharafidir.<\/p>\n<p><strong>Fuqarolik ishlari bo\u2018yicha <\/strong><\/p>\n<p><strong>Sariosiyo tumanlararo sudi raisi <\/strong><\/p>\n<p><strong>Abduraxmanov Mansur Mamarasulovich<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bola \u2014 insoniyatning eng nozik, eng beg\u2018ubor va eng muhim boyligidir. Uning taqdiri jamiyatning ertangi kunini belgilaydi. Shu bois har qanday huquqiy demokratik davlatda bolalar huquqlarini himoya qilish ustuvor vazifa sifatida qaraladi. Chunki bola faqatgina oila quvonchi emas, balki millat kelajagi, jamiyat taraqqiyotining asosiy tayanchidir. O\u2018zbekiston Respublikasining 2024 yil 29 fevraldagi O\u2018RQ-917-sonli Qonuni bolalarning huquqlari, &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":22267,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[15],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22264"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22264"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22264\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22268,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22264\/revisions\/22268"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/22267"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22264"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22264"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22264"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}