{"id":21933,"date":"2026-08-21T03:54:40","date_gmt":"2026-08-21T00:54:40","guid":{"rendered":"https:\/\/nor.uz\/?p=21933"},"modified":"2026-08-21T03:54:42","modified_gmt":"2026-08-21T00:54:42","slug":"oilaviy-maishiy-zoravonliklarning-oldini-olish-haqida","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nor.uz\/?p=21933","title":{"rendered":"OILAVIY (MAISHIY) ZO\u2018RAVONLIKLARNING OLDINI OLISH HAQIDA"},"content":{"rendered":"<p>Oiladagi zo&#8217;ravonlik (shuningdek, oila zo&#8217;ravonligi yoki oilaviy zo&#8217;ravonlik deb ham ataladi) oila sharoitida, masalan, nikoh yoki birgalikda yashashda sodir etiladigan zo&#8217;ravonlik yoki boshqa zo&#8217;ravonlik turidir. Oiladagi zo&#8217;ravonlik ko&#8217;pincha yaqin insoni yoki sherik zo&#8217;ravonligining sinonimi sifatida ishlatiladi, u boshqa shaxsga nisbatan yaqin munosabatlardagi odamlardan biri tomonidan qo&#8217;llaniladi va munosabatlarda yoki sobiq turmush o&#8217;rtoqlar yoki sheriklar o&#8217;rtasida sodir bo&#8217;lishi kuzatiladi. Keng ma&#8217;noda oiladagi zo&#8217;ravonlik bolalar, ota-onalar yoki qariyalarga nisbatan zo&#8217;ravonlikni ham o&#8217;z ichiga oladi. U bir nechta shakllarni o&#8217;z ichiga olishi mumkin:jismoniy, og&#8217;zaki, hissiy, iqtisodiy, diniy, reproduktiv yoki jinsiy zo&#8217;ravonlik kabi.<\/p>\n<p>Butun dunyoda oiladagi zo&#8217;ravonlik qurbonlari ko&#8217;pchiligini afsuski ayollar tashkil qiladi va ayollar zo&#8217;ravonlikning yanada og&#8217;ir shakllarini boshdan kechirishadi. Jahon sog&#8217;liqni saqlash tashkiloti (JSST) hisob-kitoblariga binoan, har 3 ayoldan 1 nafari hayotining bir bosqichida oiladagi zo&#8217;ravonlikka duchor bo&#8217;lgan.<\/p>\n<p>Oilaviy zo\u2018ravonlik, avvalo, insonning sha\u2019ni, qadr-qimmati va ruhiy holatiga salbiy ta\u2019sir ko\u2018rsatadi. Doimiy qo\u2018rqitish, haqoratlash yoki tazyiq ostida yashash oiladagi sog\u2018lom muhitning buzilishiga, farzandlar tarbiyasiga salbiy ta\u2019sir ko\u2018rsatishiga hamda oilaviy nizolarning yanada chuqurlashishiga olib kelishi mumkin.<\/p>\n<p>Oilaviy zo\u2018ravonlikka qarshi kurashishda faqat jazolash choralarini qo\u2018llash bilan cheklanib qolmaslik kerak. Eng avvalo, zo\u2018ravonlikka olib keluvchi sabab va shart-sharoitlarni barvaqt aniqlash hamda ularni bartaraf etish zarur.<\/p>\n<p>Buning uchun oilalarda sog\u2018lom muhitni shakllantirish, er-xotin o\u2018rtasidagi o\u2018zaro hurmat va murosa madaniyatini oshirish, nizolarni zo\u2018ravonliksiz va qonuniy yo\u2018l bilan hal qilish ko\u2018nikmalarini shakllantirish muhimdir.<\/p>\n<p>Shuningdek, mahalla, profilaktika inspektorlari, ta\u2019lim muassasalari, tibbiyot tashkilotlari, xotin-qizlar faollari va boshqa mas\u2019ul tashkilotlarning o\u2018zaro hamkorligini kuchaytirish zarur.<\/p>\n<p>2026-yil 3-martdagi PF-33-son Farmon bilan ayollar va bolalarga nisbatan tazyiq va zo\u2018ravonlik holatlarining oldini olish tizimini yanada takomillashtirish, jabrlangan shaxslarni qo\u2018llab-quvvatlash hamda nikohlanuvchilarni \u201cmaishiy zo\u2018ravonliksiz baxtli oilaviy hayotga tayyorlash\u201d maxsus kurslari bilan qamrab olishni kengaytirish kabi chora-tadbirlar belgilangan.<\/p>\n<p>Oilaviy (maishiy) zo\u2018ravonlik \u2014 oddiy oilaviy kelishmovchilik emas, balki insonning huquq va erkinliklariga tajovuz qiluvchi xatti-harakatdir. Shu sababli bunday holatlarga befarq qarash, zo\u2018ravonlikni yashirish yoki uni \u201coilaviy masala\u201d sifatida e\u2019tiborsiz qoldirish salbiy oqibatlarga olib kelishi mumkin.<\/p>\n<p>Har bir oila a\u2019zosi bir-birining sha\u2019ni va qadr-qimmatini hurmat qilishi, nizolarni tinch va qonuniy yo\u2018l bilan hal etishga intilishi lozim. Zo\u2018ravonlikning oldini olishda esa oila, mahalla, ta\u2019lim muassasalari, huquqni muhofaza qiluvchi organlar va keng jamoatchilikning hamkorligi muhim ahamiyatga ega.<\/p>\n<p>Sog\u2018lom oila \u2014 tinch jamiyat asosidir.<\/p>\n<p><strong>inoyat ishlari bo\u2018yicha<\/strong><\/p>\n<p><strong>Sho\u02bbrchi\u00a0<\/strong><strong>tuman sudi<\/strong><strong>\u00a0tergov sudyasi<\/strong><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Sh.Qodirov<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Oiladagi zo&#8217;ravonlik (shuningdek, oila zo&#8217;ravonligi yoki oilaviy zo&#8217;ravonlik deb ham ataladi) oila sharoitida, masalan, nikoh yoki birgalikda yashashda sodir etiladigan zo&#8217;ravonlik yoki boshqa zo&#8217;ravonlik turidir. Oiladagi zo&#8217;ravonlik ko&#8217;pincha yaqin insoni yoki sherik zo&#8217;ravonligining sinonimi sifatida ishlatiladi, u boshqa shaxsga nisbatan yaqin munosabatlardagi odamlardan biri tomonidan qo&#8217;llaniladi va munosabatlarda yoki sobiq turmush o&#8217;rtoqlar yoki sheriklar o&#8217;rtasida &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":21934,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[7],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21933"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21933"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21933\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21935,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21933\/revisions\/21935"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21934"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21933"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21933"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21933"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}