{"id":22348,"date":"2026-11-20T10:27:53","date_gmt":"2026-11-20T07:27:53","guid":{"rendered":"https:\/\/nor.uz\/?p=22348"},"modified":"2026-11-20T10:27:55","modified_gmt":"2026-11-20T07:27:55","slug":"konstitutsiya-yangi-ozbekiston-taraqqiyotining-huquqiy-kafolati","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nor.uz\/?p=22348","title":{"rendered":"KONSTITUTSIYA \u2014 YANGI O\u2018ZBEKISTON TARAQQIYOTINING HUQUQIY KAFOLATI"},"content":{"rendered":"<p>Har bir davlatning mustaqilligi, taraqqiyoti va kelajagi, avvalo, uning mustahkam huquqiy asoslariga bog\u2018liq. Bu borada Konstitutsiya davlat va jamiyat hayotining eng muhim yo\u2018nalishlarini belgilab beruvchi, xalqning xohish-irodasi, maqsad va intilishlarini o\u2018zida mujassam etgan Asosiy Qonun hisoblanadi.<\/p>\n<p>O\u2018zbekiston Respublikasining yangi tahrirdagi Konstitutsiyasi mamlakatimizda amalga oshirilayotgan keng ko\u2018lamli islohotlarning huquqiy asosini yanada mustahkamladi. 2023 yil 30 aprel kuni umumxalq referendumi asosida qabul qilingan va 1 maydan kuchga kirgan yangi Konstitutsiya davlat boshqaruvi, sud-huquq tizimi, iqtisodiyot, ijtimoiy himoya va inson huquqlarini ta\u2019minlash sohalarida yangi konstitutsiyaviy tamoyillarni belgilab berdi.<\/p>\n<p><strong>Asosiy maqsad \u2014 inson manfaatlarini ta\u2019minlash<\/strong><\/p>\n<p>Yangi tahrirdagi Konstitutsiyaning mazmun-mohiyatida inson qadrini ulug\u2018lash, uning huquq va erkinliklarini ishonchli himoya qilish g\u2018oyasi markaziy o\u2018rinni egallaydi.<\/p>\n<p>Asosiy Qonunning 1-moddasida O\u2018zbekiston suveren, demokratik, huquqiy, ijtimoiy va dunyoviy davlat ekani belgilab qo\u2018yilgan. Ushbu konstitutsiyaviy qoida mamlakatimizning kelgusi taraqqiyot yo\u2018lini, davlat siyosatining asosiy yo\u2018nalishlarini belgilaydi.<\/p>\n<p>Konstitutsiyada insonning yashash, erkinlik, shaxsiy daxlsizlik, fikr va so\u2018z erkinligi, vijdon erkinligi, mulkdor bo\u2018lish, mehnat qilish va ta\u2019lim olish kabi asosiy huquqlari kafolatlangan.<\/p>\n<p>E\u2019tiborli jihati shundaki, inson huquq va erkinliklari bevosita amal qilishi, davlat organlari faoliyatining mazmun-mohiyati inson manfaatlariga xizmat qilishi zarurligi konstitutsiyaviy darajada mustahkamlangan.<\/p>\n<p><strong>Qonun ustuvorligi \u2014 adolatli jamiyat asosi<\/strong><\/p>\n<p>Davlat va jamiyat taraqqiyotini qonun ustuvorligisiz tasavvur etib bo\u2018lmaydi. Qonun barcha uchun birdek amal qilgan jamiyatdagina adolat, tenglik va barqarorlik qaror topadi.<\/p>\n<p>Yangi Konstitutsiyada qonun ustuvorligi, fuqarolarning qonun oldida tengligi, sud hokimiyati mustaqilligi va inson huquqlarining sud orqali himoya qilinishiga oid kafolatlar mustahkamlangan.<\/p>\n<p>Konstitutsiya va qonunlarning oliy yuridik kuchga ega ekani, Konstitutsiya normalarining to\u2018g\u2018ridan-to\u2018g\u2018ri amal qilishi huquqiy davlat barpo etishda muhim ahamiyat kasb etadi.<\/p>\n<p>Bu esa har bir davlat organi va mansabdor shaxsdan o\u2018z faoliyatini qonun talablari asosida tashkil etishni, fuqarolarning huquq va qonuniy manfaatlariga hurmat bilan munosabatda bo\u2018lishni talab etadi.<\/p>\n<p><strong>Ijtimoiy himoya va munosib turmush sharoiti<\/strong><\/p>\n<p>Yangi Konstitutsiyada O\u2018zbekistonning ijtimoiy davlat sifatida e\u2019tirof etilishi aholi farovonligini ta\u2019minlash borasidagi davlat majburiyatlarini yanada kuchaytirdi.<\/p>\n<p>Ijtimoiy davlat deganda har bir fuqaroning munosib hayot kechirishi uchun zarur sharoitlarni yaratish, aholining ehtiyojmand qatlamlarini qo\u2018llab-quvvatlash, bandlikni ta\u2019minlash, sog\u2018liqni saqlash va ta\u2019lim tizimini rivojlantirish tushuniladi.<\/p>\n<p>Shu ma\u2019noda, Konstitutsiyada mehnat qilish, ijtimoiy ta\u2019minotdan foydalanish, uy-joyli bo\u2018lish va malakali tibbiy xizmat olish huquqlarining mustahkamlanishi muhim ahamiyatga ega.<\/p>\n<p>Ushbu normalar davlatning fuqarolar oldidagi mas\u2019uliyatini belgilab, ijtimoiy adolat va aholi farovonligini ta\u2019minlashning huquqiy asosini yaratadi.<\/p>\n<p><strong>Ta\u2019lim va yoshlar \u2014 mamlakat kelajagi<\/strong><\/p>\n<p>Har qanday islohotning muvaffaqiyati bilimli, tashabbuskor va yuksak ma\u2019naviyatli avlodni tarbiyalash bilan chambarchas bog\u2018liq.<\/p>\n<p>Yangi Konstitutsiyada ta\u2019lim olish huquqi, davlat ta\u2019lim tizimining rivojlanishi, o\u2018qituvchilarning maqomi va yoshlarni qo\u2018llab-quvvatlash masalalariga alohida e\u2019tibor qaratilgan.<\/p>\n<p>Jumladan, har kimning ta\u2019lim olish huquqi kafolatlangan, umumiy o\u2018rta ta\u2019limning majburiyligi belgilangan. Davlat o\u2018qituvchilarning sha\u2019ni va qadr-qimmatini himoya qilishi, ularning kasbiy va ijtimoiy rivojlanishi uchun zarur sharoitlar yaratishi lozim.<\/p>\n<p>Yoshlarning huquq va manfaatlarini himoya qilish, ularning ta\u2019lim olishi, kasb-hunar egallashi va jamiyat hayotida munosib o\u2018rin topishi uchun imkoniyatlar yaratish ham davlat siyosatining muhim yo\u2018nalishlaridan biridir.<\/p>\n<p><strong>Mulk daxlsizligi va tadbirkorlik erkinligi<\/strong><\/p>\n<p>Iqtisodiy taraqqiyotning muhim shartlaridan biri xususiy mulk daxlsizligi va tadbirkorlik faoliyati erkinligini ta\u2019minlashdir.<\/p>\n<p>Yangi Konstitutsiyada mulkdorlarning huquqlari, tadbirkorlik faoliyatini amalga oshirish erkinligi va halol raqobatni<br \/>\nqo\u2018llab-quvvatlashga oid normalar mustahkamlangan.<\/p>\n<p>Bu kafolatlar iqtisodiyotga investitsiyalar jalb qilish, yangi ish o\u2018rinlarini yaratish, ishlab chiqarish va xizmat ko\u2018rsatish sohalarini rivojlantirish uchun muhim huquqiy zamin hisoblanadi.<\/p>\n<p><strong>Ekologik huquqlar \u2014 kelajak avlod oldidagi mas\u2019uliyat<\/strong><\/p>\n<p>Konstitutsiyada ekologik xavfsizlik va atrof-muhitni muhofaza qilish masalalari ham o\u2018z aksini topgan.<\/p>\n<p>Har bir insonning qulay atrof-muhitga ega bo\u2018lish va uning holati to\u2018g\u2018risida ishonchli axborot olish huquqi kafolatlangan.<\/p>\n<p>Davlat tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, ekologik muvozanatni saqlash va atrof-muhitni muhofaza qilish choralarini ko\u2018rishi shart.<\/p>\n<p>Bu normalar tabiatni asrash, ekologik madaniyatni yuksaltirish va kelajak avlodlar uchun sog\u2018lom muhitni saqlab qolishda muhim ahamiyat kasb etadi.<\/p>\n<p><strong>Konstitutsiya \u2014 barchamizning umumiy mas\u2019uliyatimiz<\/strong><\/p>\n<p>Shuni alohida ta\u2019kidlash joizki, Konstitutsiyada belgilab qo\u2018yilgan huquq va erkinliklardan samarali foydalanish uchun har bir fuqaro o\u2018z huquq va majburiyatlarini yaxshi bilishi zarur.<\/p>\n<p>Konstitutsiyani o\u2018rganish, uning mazmun-mohiyatini anglash, qonunlarga hurmat ruhida yashash huquqiy madaniyatning muhim belgisidir.<\/p>\n<p>Ayniqsa, yoshlar o\u2018rtasida konstitutsiyaviy bilimlarni keng targ\u2018ib qilish, aholining huquqiy savodxonligini oshirish va davlat organlari faoliyatida ochiqlik hamda shaffoflikni ta\u2019minlash bugungi kunning dolzarb vazifalaridan hisoblanadi.<\/p>\n<p>Xulosa qilib aytganda, O\u2018zbekiston Respublikasining yangi tahrirdagi Konstitutsiyasi mamlakatimizda inson qadrini ulug\u2018lash, qonun ustuvorligini ta\u2019minlash, ijtimoiy adolatni mustahkamlash va farovon jamiyat barpo etishning mustahkam huquqiy poydevoridir.<\/p>\n<p>Unda belgilangan ezgu maqsad va tamoyillarni hayotga tatbiq etish nafaqat davlat organlarining, balki har bir fuqaroning ham mas\u2019uliyati hisoblanadi.<\/p>\n<p>Zero, Konstitutsiyaga hurmat bilan munosabatda bo\u2018lish, uning talablariga amal qilish va unda belgilangan huquqiy qadriyatlarni asrab-avaylash \u2014 Vatan taraqqiyoti va kelajak avlodlar farovonligiga qo\u2018shilgan munosib hissadir.<\/p>\n<p><strong>Jinoyat ishlari bo\u2018yicha<\/strong><\/p>\n<p><strong>Uzun tuman sudining tergov sudyasi \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p><strong>A.Alikulov<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Har bir davlatning mustaqilligi, taraqqiyoti va kelajagi, avvalo, uning mustahkam huquqiy asoslariga bog\u2018liq. Bu borada Konstitutsiya davlat va jamiyat hayotining eng muhim yo\u2018nalishlarini belgilab beruvchi, xalqning xohish-irodasi, maqsad va intilishlarini o\u2018zida mujassam etgan Asosiy Qonun hisoblanadi. O\u2018zbekiston Respublikasining yangi tahrirdagi Konstitutsiyasi mamlakatimizda amalga oshirilayotgan keng ko\u2018lamli islohotlarning huquqiy asosini yanada mustahkamladi. 2023 yil 30 aprel &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":22349,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[15],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22348"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22348"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22348\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22350,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22348\/revisions\/22350"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/22349"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22348"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22348"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nor.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22348"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}